Gekeurd en goed bevonden: de Wet op de Buurtwegen

Vanuit de statutaire doelstelling behoud, aanleg en herstel van trage wegen is onze vereniging geen vragende partij voor een Vlaams decreet dat de wet op de buurtwegen zou vervangen. De huidige wet is duidelijk, kort en eenvoudig. We vinden dat het net de beschermingsprincipes van de huidige Wet op de Buurtwegen een afdoende kader bieden om tot een dicht netwerk van trage wegen in Vlaanderen te komen. En juist dankzij de Wet op de Buurtwegen wordt er de jongste decennia nog enigszins behoudsgezind met het buurtwegennet omgesprongen. Dat komt door enkele stevige garanties en beschermende mechanismen die in het huidige wetgevend kader verankerd zitten. Er scheelt dus niet zozeer iets aan de fundamenten van de wet op zich, maar wel aan de toepassing en handhaving van de Wet op de Buurtwegen.

tw klein304De vzw Trage Wegen beoogt een fijnmazig netwerk, dat zijn wortels vindt in de huidige, talrijke beschikbare verbindingen. Dit fijnmazig netwerk van buurtwegen moet diverse functies invullen die beantwoorden aan de behoeften in onze moderne maatschappij. De vzw Trage Wegen gaat dus voluit voor de bestendiging en uitbreiding van het bestaande, wettelijk beschermde, fijnmazig netwerk. Dit netwerk moet multifunctioneel ontwikkeld worden om in te spelen op nieuwe trends in de samenleving. We moeten voorkomen dat door onoordeelkundige wegverleggingen een netwerk ontstaat dat vol gebruiksonvriendelijke rechte hoeken zit. We zijn ervan overtuigd dat de huidige wet alle instrumenten bevat om het netwerk te realiseren. De huidige bevoegde overheden (gemeenten/provincies) bezitten de expertise om het netwerk waar te maken.

De vzw Trage Wegen pleit voor het voorzien in middelen en in instrumentarium voor de wegbeheerders. Een regeling voor de toegang op buurtwegen in natuurgebieden kan bijvoorbeeld worden opgenomen in het toegankelijkheidsbesluit van bossen en natuurgebieden. De steile opgang van de gemotoriseerde recreatie is dan weer een uitdaging voor een aanpassing van de verkeerswetgeving. Trage Wegen vzw zal bovendien elke initiatief steunen die de wegbeheerders in staat stelt het patrimonium aan buurtwegen beter te beschermen, te beheren en uit te bouwen. Het morrelen aan een degelijke wet hoort daar niet bij.

De vzw Trage Wegen verdedigt dit standpunt samen met de verenigingen die lid zijn van de vzw. Pasar, Natuurpunt, Aktivia & Vlaamse Wandelfederatie, Scouts en Gidsen Vlaanderen, Grote Routepaden, Bond Beter Leefmilieu, Voetgangersbeweging, Vereniging voor Bos in Vlaanderen, verschillende Regionale Landschappen, diverse regionale en lokale verenigingen, … betekenen een achterban van ruim 400.000 Vlamingen die vragende partij zijn voor een degelijk fijnmazig en multifunctioneel netwerk van trage wegen.

Garanties voor het buurtwegennet: de huidige beschermende principes

Vandaag biedt het regelgevend kader rond buurtwegen volgende garanties voor de bescherming van het netwerk:

1) De bevoegdheidsverdeling tussen gemeente en provincie: de gemeente is wegbeheerder en verzorgt verplicht het onderhoud en de handhaving, de provincie beslist over elke wijziging aan het netwerk;

2) De afschaffings- en wijzigingsprocedure waarbij de burger inspraak krijgt om het netwerk te beschermen;

3) Het opschortend beroep bij de Vlaamse minister van ruimtelijke ordening zorgt ervoor dat onoordeelkundige beslissingen van de Deputatie alsnog kunnen worden herroepen, zonder dat de burger daarvoor een tijdrovende procedure louter over de vorm bij de Raad van State zal moeten voeren. De praktijk toont aan dat dit nuttig is.

De vzw Trage Wegen stelt het behoud van de beschermende grendels voorop. Een louter gemeentelijke procedure of een afschaffing van het opschortend beroep bij de Vlaamse minister is dus een stap achteruit in de realisatie van een juridisch degelijk beschermd buurtwegennet.

Toepassing en handhaving

Niet aanpassen, maar toepassen dus. Dit houdt in dat de wegbeheerders een coherent en aaneensluitend buurtwegennet realiseren door het vrijmaken en verleggen van ingenomen buurtwegen. Dit houdt evenzeer in dat er onmiddellijk en van ambtswege wordt opgetreden van zodra deze wegen worden afgesloten, ingepalmd of omgeploegd.

De gemeente oefent als wegbeheerder haar politietoezicht uit, ze moet zelf kunnen optreden bij inbreuken. Enkele inbreuken uit het Veldwetboek tegen buurtwegen kunnen uit het strafrecht worden gehaald, zodat de gemeente er administratieve boetes op kan heffen.

DTW 2011 Melle 20De bestaande expertise gebruiken

Het lijkt de vzw Trage Wegen evident dat de opgebouwde ervaring van de overheden in bijna 170 jaar beleid rond buurtwegen wordt erkend. Het is dus logisch dat het initiatiefrecht en het wegbeheerschap bij de gemeente liggen, aangezien zij via hun terreinkennis het best geplaatst zijn om te inventariseren en een lokaal netwerk uit te tekenen. De gemeente is eveneens de motor om knelpunten op te lossen. De provinciale overheid staat dan weer garant voor een uniforme aanpak: het is de provincie die beslist of uitgetekende wijzigingen of aanpassingen ten goede komen aan een coherent netwerk. Ook het beheer van de atlas der buurtwegen, een instrument dat geenszins achterhaald is (en overal gedigitaliseerd), wordt best op dit niveau geregeld.

De noodzaak aan middelen en een gedegen instrumentarium

De wegbeheerders hebben baat bij middelen en instrumenten die het onderhoud en het uitbouwen van het netwerk kunnen ondersteunen. De vzw Trage Wegen pleit dan ook voor de oprichting van een tragewegenfonds dat ten behoefte staat van de wegbeheerders. Met een gedegen instrumentarium wordt gedoeld op de mogelijkheid via bestaande instrumenten (zoals mobiliteitsconvenant, samenwerkingsovereenkomst, beheersovereenkomsten, …) om de aanleg en het onderhoud van trage wegen te kunnen financieren. Rekening houdend met de subsidiariteit zou de Vlaamse overheid een systeem moeten uitdokteren om het tragewegenfonds te spijzen. Ook vanuit de provincies zouden trage wegen kunnen betoelaagd worden.

Meer weten over het wettelijk kader in verband met trage wegen?

Dat kan. Lees er gerust onze >>> juridische studie op na.

Schrijf je in op onze nieuwsbrief



Trage Wegen draagt zorg voor je privacy. Door je in te schrijven op onze nieuwsbrief, ga je akkoord met onze privacyverklaring.

Nieuws

  • 16 apr Uitnodiging: opening Langenwegel in Evergem

    Zaterdag 27 april wordt de Langenwegel officieel ingewandeld. Iedereen is hartelijk welkom!

  • 1 apr Het kan wel: ziekenhuis in Brugge stuurt zijn patiënten het bos in

    De meest gelezen Facebookpost van Trage Wegen de afgelopen maand ging over een ziekenhuis in Brugge. Het AZ Sint-Lucas opent daar tegen de zomer een wachtzaal in openlucht. In samenwerking met het Agentschap Natuur en Bos komt er in het natuurgebied Steenbrugse bosjes, dat vlakbij het ziekenhuis ligt, een open plek met wandelpaden. Bye bye witte muren en ziekenhuisgeur, welkom groen en lekkere boslucht.

Volledig nieuwsoverzicht